Αιτωλοακαρνανία

Από την Live-Pedia.gr

Περιοχή της Ελλάδας που περιλαμβάνει στη Δυτική Στερεά Ελλάδα τον ομώνυμο νομό.

Ο νομός έχει έκταση 5.711 τ. χλμ. και πληθυσμό 228.269 κατοίκους.

Πίνακας περιεχομένων 1 Μορφολογία 2 Θέση 3 Οικονομία 4 Δημογραφία 5 Ιστορία 5.1 Αρχαία Εποχή 5.2 Μεσαιωνική Εποχή 5.3 Νεότερη Εποχή

Μορφολογία

Είναι από τις ορεινότερες περιοχές της χώρας.

Διασχίζεται βορειανατολικά από τις νοτιότερες προεκτάσεις της Πίνδου, που σχηματίζουν την περιοχή των Αγράφων (με υψηλότερη κορυφή τη Φτέρη 2.132 μ.), του Τυμφρηστό (Βελούχι 2.318 μ.) την Καλλιακούδα (2.104 μ.), το Χελιδόνι (1980 μ.) κ.α.

Δυτικά διασχίζεται από τα Ακαρνανικά όρη (1851 μ.) και από το Μακρυνόρος (950 μ.) που περιβάλλει ανατολικά τον Αμβρακικό κόλπο. Νότια και νοτιανατολικά υψώνεται ο Αμάκυνθος ή Ζυγός (955 μ) τα όρη της Ναυπακτίας (Τρίκοβο 1736 μ. και Τσεκούρι 1786 μ.). Τέλος, στο κέντρο του νομού υψώνεται το Παναιτωλικό (Αραποκεφάλα 1823 μ.).

Η μόνη χαμηλή περιοχή του νομού είναι εκείνη που απλώνεται από τη λιμνοθάλασσα του Μεσολογγίου μέχρι τη λίμνη Τριχωνίδα. Στην περιοχή αυτή βρίσκονται τα πιο πολλά νερά του, κυλάει ο ποταμός Αχελώος και βρίσκονται οι λίμνες Τριχωνίδα, Οζερός, Αμβρακία και του Αγγελόκαστρου. Άλλοι ποταμοί είναι ο Εύηνος και ο Μόρνος που βρίσκεται στα νοτιανατολικά σύνορα.

Θέση

Βρέχεται από δυτικά απ' το Ιόνιο και βρίσκεται πολύ κοντά στο νησί Λευκάδα. ΒΔ βρέχεται από τον Αμβρακικό κόλπο, νότια από τον Πατραϊκό και Κορινθιακό κόλπο και βρίσκεται πολύ κοντά στην Πελοπόννησο από το στενό του Ρίου - Αντίρριου. Κοντά στη δυτική παραλία υπάρχουν τα νησάκια: Κάλαμος, Καστός και Εχινάδες που ανήκουν στο νομό. Στο ΝΔ άκρο του σχηματίζεται η λιμνοθάλασσα του Μεσολογγίου που φράζεται απ' την πλευρά της θάλασσας από μικρά νησίδια.

Οικονομία

Η περιοχή είναι κύρια γεωργική με πολλά καλλιεργήσιμα στρέμματα. Καλλιεργούνται καπνός εκλεκτής ποιότητας, που η αξία του είναι οικονομικά πολύ σπουδαία (ονομαστά τα καπνά του Αγρινίου), επίσης, ελιές, αμπέλια (κρασί και σταφίδες), σιτηρά, κηπευτικά, φρούτα κ.α.

Η κτηνοτροφία, όμως, ευδοκιμεί στις ορεινές περιοχές.

Ονομαστά είναι τα τυριά και τα βούτυρα των Αγράφων.

Επίσης η αλιεία. Ο Αμβρακικός, γενικά και ιδίως η λιμνοθάλασσα του Μεσολογγίου είναι απ' τις μεγαλύτερες αλιευτικές περιοχές της Ελλάδας.

Στη λιμνοθάλασσα, που είναι αβαθής, υπάρχουν πολλά ιχθυοτροφεία, όπου τρέφονται ψάρια για το αυγοτάραχό τους, αλλά και για νωπή και κονσερβοποιημένη κατανάλωση. Υπάρχουν επίσης πολλές αλυκές απ' όπου βγαίνει το αλάτι του Μεσολογγίου.

Η συγκοινωνία εξυπηρετείται με σιδηροδρομική γραμμή και με αυτοκινητόδρομους.

Δημογραφία

Πρωτεύουσά του είναι το Μεσολόγγι και μεγάλα κέντρα του το Αγρίνιο, η Ναύπακτος, η Βόνιτσα, η Αμφιλοχία, το Αιτωλικό κ.ά. μικρότερες πόλεις.

Ιστορία

Αρχαία Εποχή

Η ιστορία της περιοχής φτάνει στα αρχαία χρόνια, που χωρίζονταν σε αρχαία Αιτωλία και Επίκτητο.

Αναφέρονται οι δύο περιοχές από τον Ηρόδοτο και το Βιργίλιο στα έργα τους.

Από τη μυθολογία σαν παλιότεροι κάτοικοι της περιοχής αναφέρονται οι Κουρήτες με πρώτο βασιλιά τους τον Αιτωλό, (στην εποχή των διαδόχων του συμμετείχαν οι Αιτωλοί στην Αργοναυτική εκστρατεία).

Στους Περσικούς Πολέμους οι Αιτωλοί έμειναν ουδέτεροι, στον πελοποννησιακό πόλεμο πήραν μέρος μαζί με τους Αθηναίους στην εκστρατεία στις Συρακούσες, στον πόλεμο μεταξύ της Ελλάδας και του βασιλιά της Μακεδονίας Φίλιππου έμειναν ουδέτεροι, ενώ στην εποχή του Αλέξανδρου τάχθηκαν με τον Πολυσπέρχοντα.

Το 314 π.Χ. ίδρυσαν την Αιτωλική Συμπολιτεία ή Κοινό των Αιτωλών, που η ιστορία το αναφέρει ως "Παναιτώλιο". Το 300 π.Χ. συμμάχησαν με τον Αντίγονο και ήρθαν σε σύγκρουση με τις υπόλοιπες πόλεις της Ελλάδας που τις νίκησαν. Στη Γαλατική επιδρομή έσωσαν το ναό των Δελφών και αργότερα επιδόθηκαν σε κατακτήσεις.

Υπέταξαν πολλές χώρες, γειτονικές και μη, και το 220 - 217 π.Χ. συμμετείχαν στο συμμαχικό πόλεμο ενάντια στην Αχαϊκή συμπολιτεία. Αργότερα συμμάχησαν άλλοτε με τον Φίλιππο κι άλλοτε με τους Ρωμαίους (κάτω απ' την κυριαρχία τους έμειναν 80 χρόνια). Γύρω στον 3ο μ.Χ. αιώνα είχαν υποστεί επιδρομές των Γότθων.

Μεσαιωνική Εποχή

Στα βυζαντινά χρόνια έκαναν πάντα αισθητή την παρουσία τους. Το 1571 συμμετείχαν με τον Ιωάννη τον Αυστριακό στη Ναυμαχία της Ναυπάκτου. Δοκίμασαν αργότερα μεγάλες καταστροφές, γιατί επαναστάτησαν ενάντια στους Τούρκους κατακτητές πολλές φορές (1585 μ.Χ., 1665 μ.Χ.) άλλοτε με την υποκίνηση των καπεταναίων κλεφτών και άλλοτε με την υποκίνηση της Βενετίας και της Ρωσίας.

Νεότερη Εποχή

Αργότερα και οι δυο επαρχίες (Αιτωλία και Ακαρνανία) υποτάχτηκαν στον Αλή πασά.

Στη διάρκεια της Επανάστασης και πάλι η περιοχή έπαιξε σπουδαίο ρόλο. Εκεί ήταν πολλά αρματολίκια και λημέρια κλέφτικα στις ορεινές περιοχές.

Ονομαστά έμειναν το Αιτωλικό με τον Γ. Καραϊσκάκη και το Μεσολόγγι με το Μ. Μπότσαρη και την ηρωική έξοδο καθώς και ολόκληρη η επαναστατημένη περιοχή.